ماهواره رصد اولین ماهواره تصویربرداری ایران است که تمامی مرحل طراحی، ساخت، تجمیع، تست و آماده سازی پرتاب آن در داخل کشور انجام شده است.

 
به گزارش واحد مرکزی خبر ، رویکرد اساسی در تعریف و اجرای پروژه، دستیابی به یک ماهواره عملیاتی، مبتنی بر ظرفیت ها و قابلیت های بومی در حوزه ماهواره و ماهواره بر، با نظر به محدودیت های هزینه و زمان بوده است.

با این رویکرد، این ماهواره در مدت زمان حدود 18 ماه تمامی مراحل طراحی، ساخت و تست کیفیت را در دانشگاه صنعتی مالک اشتر گذرانده و به سازمان صنایع هوافضای وزارت دفاع برای اجرای روند مراحل پرتاب تحویل شده است.

مأموریت سطح یک ماهواره رصد یک، تصویربرداری از سطح زمین در طیف مرئی با قدرت تفکیک 150 متر و ارسال تصاویر و اطلاعات پایشی سیستم در مدار LEO به ایستگاه های زمینی است.

توپولوژی و ساختار ایستگاه های زمینی رصد به گونه ای طراحی و پیاده سازی شده است که بیشترین دسترسی به ماهواره را برای دریافت اطلاعات و ارسال فرامین کنترلی فراهم کرده است به گونه ای که به طور متوسط حدود 110 دقیقه در شبانه روز ماهواره در حوزه دید ایستگاه های زمینی قرار دارد.

کوچکی ابعاد و جرم ماهواره رصد یک که از جمله الزامات سیستمی در تعریف طرح (به منظور اطمینان از امکان پذیری پرتاب و دستیابی به حداکثر ارتفاع مداری ممکن) بوده است، به گونه ای که با وجود محدودیت های هندسه و جرم، اغلب زیرسیستم های اصلی یک ماهواره بزرگ در ماهواره رصد یک وجود دارد.

ازجمله آنها می توان به زیرسیستم های مدیریت توان، صفحات خورشیدی، کنترل وضعیت، محموله اپتیکی، GPS، مدیریت داده و فرامین روی بورد، گیرنده و فرستنده داده های روی بورد، فرستنده رنجینگ و کنترل دما اشاره کرد.

دستاوردهای مهم پروژه رصد یک عبارتند از:

- دستیابی به دانش و فناوری طراحی، ساخت و تست ماهواره (نخستین بار در کشور)

- دستیابی به فناوری سنجش از دور و تصویربرداری از زمین به وسیله ماهواره (نخستین بار در کشور)

- توسعه فناوری های جدید ازجمله تولید تون در محیط مداری، تعیین و کنترل وضعیت ترکیبی (فعال و غیرفعال)، ساخت صفحات و حسگرهای خورشیدی، ساخت بوم گرادیان جاذبه (تمامی موارد، نخستین بار در کشور)

- توسعه زیرساخت های کارگاهی و آزمایشگاهی برای ساخت و مونتاژ و انجام دادن تست های عملکردی و محیطی برای ماهواره های کوچک

- ایجاد بسترهای نرم افزاری و توسعه نیروی انسانی برای طراحی، ساخت و تست ماهواره

- دستیابی به شبکه ایستگاه های زمینی کنترل و ارسال و دریافت تصویر.

این پروژه همچنین بستر مناسبی را برای ایجاد منظومه ماهواره ای عملیاتی به عنوان یکی از بهینه ترین راهبردها برای دستیابی به فضا فراهم کرده است.

مشخصات کلی ماهواره:

وزن: 15.3 کیلوگرم

ابعاد: 350

شکل هندسی: بیضوی

شیب مداری: 56 درجه

پریود مداری: 91 دقیقه (زمان یک گردش کامل به دور زمین).

ماهواره بر سفیر رصد:

ماهواره بر سفیر رصد قادر است یک ماهواره را در ارتفاع 260 کیلومتری از سطح زمین قرار دهد.

طول این ماهواره بر 22 متر، قطر آن 1.25 متر و وزن کل آن 26 تن است.

ماهواره بر سفیر رصد برای اجرای مأموریت خود پس از پرتاب مراحل زیر را طی می کند:

1- پس از اتمام کار موتور مرحله اول جدایش مرحله اول انجام شده و مرحله دوم ماهواره بر به حرکت خود ادامه می دهد.

2- با خارج شدن ماهواره بر از جو غلیظ، قبل از جدایش ماهواره، پوشش ماهواره (فیرینگ) جدا می شود و زمینه را برای قرار گرفتن ماهواره در مدار مهیا می کند.

3- در ادامه پس از رسیدن سرعت ماهواره بر به سرعت مورد نظر، جدایش ماهواره صورت گرفته، ماهواره در مدار تعیین شده قرار می گیرد.

دستاوردهای پروژه طراحی و ساخت ماهواره بر سفیر رصد:

1- بهینه سازی سیستم و زیرسیستم های طراحی و ساخت ماهواره بر سفیر رصد

2- ایجاد زیرساخت های مناسب و کسب توانمندی برای طراحی و ساخت ماهواره‌برهای آینده.

ایستگاه های زمینی:

این ایستگاه ها شامل ایستگاه رهگیری، ایستگاه تله متری و فرمان، و ایستگاه مرکزی است.

ایستگاه رهگیری، وظیفه رهگیری ماهواره بر سفیر رصد در کل مسیر پرتاب و رهگیری ماهواره و دریافت اطلاعات مداری در زمان استقرار ماهواره در مدار را بر عهده دارد.

ایستگاه تله متری و فرمان با استفاده از اطلاعات دریافتی از ایستگاه های رهگیری، ماهواره را رهگیری می کند و وظیفه دریافت و ارسال اطلاعات تله متری از ماهواره را انجام می دهد.

ایستگاه مرکزی با استفاده از اطلاعات دریافتی، وظیفه هدایت و کنترل ماهواره و ماهواره بر و همچنین کنترل تله متری و فرمان ماهواره را بر عهده دارد.

ایستگاه متحرک دریافت ماهواره رصد:

این ایستگاه به منظور دریافت اطلاعات از ماهواره رصد طراحی و ساخته شده است. ایستگاه؛ متحرک است و زمان استقرار و آماده به کار شدن کمتر از یک ساعت می باشد و قابلیت دریافت، مشاهده و ذخیره تصاویر ارسالی از ماهواره رصد را دارد.